تاریخچه پول

تاریخچه پول

اگر از علاقه‌مندان به حوزه تجارت و رمزارزها هستنید و یا قصد دارید وارد این دنیای جذاب شوید، بهتر است بدانید تاریخچه پول چیست؟ قصد داریم با مروری به روش 2000 هزار ساله باستانی به شما این تجارت را یاد دهیم! اگر فکر می‌کنید ارزهای دیجیتال تجارتی نوظهور و 10 ساله هستند، سخت در اشتباهید!

در این مقاله قصد داریم اولین پله‌های ورود شما به دنیای تجارت رمزارزهای دیجیتال را با مقاله تاریخچه پول بنا و هموار کنیم. تاریخچه پول را باید کامل بدانید و یک درک خوب از آن داشته باشید تا بتوانید گام های بعدی آموزش صفر تا صد ارز دیجیتال را به آسانی بگذرانید.

پول چیست؟

تاریخچه پول را با تعریف ساده‌ای از پول شروع می‌کنیم:

شاید در تاریخچه پول ساده‌ترین تعریف برای پول این باشد که به هر چیزی که انسان‌ها برای تسهیل در داد و ستد خدمات و کالاها برای رفع نیازهای خود استفاده می‌کنند پول گفته می شود.

پول ضمن این‌که وسیله مبادله است به عنوان معیاری برای ذخیره ارزش نیز شناخته می‌شود.

داستان پیدایش پول

شروع تاریخچه پول با مبادله کالا به کالایا تهاتری(Barter)

شروع تاریخچه پول با مبادله کالا به کالایا تهاتری(Barter)

مبادله کالا به کالا اولین گام در ایجاد تاریخچه پول است. در گذشته های دور از آن‌جا که اجداد ما تنها به آن‌چه خود تولید می‌کردند قانع نبودند ناگزیر برای برآورده کردن نیازهای مختلف خود یا باید به زور متوسل می‌شدند و یا به مبادله کالا به کالا روی می‌آوردند.

در چنین سیستمی معمولا افراد مقدار معینی از کالاهای مازاد مصرف خود را با مقدار معینی از کالای دیگر که به آن نیاز داشتند به صورت پایاپای مبادله می‌کردند.

تهاتر یا مبادله کالا به کالا هنوز منقرض نشده و هم درمقیاس های کوچک و هم بزرگ استفاده می‌شود.

به‌عنوان مثال:

در مقیاس کوچک می‌توان از مبادله کالا در سایت یا اپلیکیشن‌های واسطی مثل دیوار نام برد.

درمقیاس بزرگ نیز گاها شرکت‌های بزرگ دنیا با دلایلی نظیر فرار از مالیات، و گاهی برای دور زدن تحریم‌ها از تهاتر استفاده می کنند. به عنوان مثال شرکت مرسدس بنز در سال 1994 برای دور زدن تحریم اکوادور، اتوبوس های بنز خود را با موز معامله کرد که حجم این معامله چیزی در حدود ۵۶ میلیون دلار برآورد می‌شد.

اما این سیستم مشکلاتی داشت که بشر را به فکر راه حل دیگری انداخت، به‌عنوان مثال:

  • امکان ارزش گذاری کالاها براساس معیاری که مورد قبول طرفین باشد وجود نداشت
  • پیدا کردن طرفین یک مبادله که به کالای عرضه شده ی هم نیاز داشته باشند بسیار سخت بود

برای درک بهتر این مشکلات بیایید فرض کنیم شما به یک کیلوگرم گندم احتیاج دارید و یک گوسفند دارید که می‌خواهید آن را با گندم مبادله کنید.

از طرفی دوست شما یک کیلو گندم برای مبادله دارد و اتفاقا به گوشت گوسفند هم احتیاج دارد.

تاریخچه پول با مبادله کالا به کالایا تهاتری(Barter)

اما مشکل اینجاست که شما مجبورید معادل یک کیلو گرم گندم، به او گوسفند بدهید که مثلا یک‌دهم گوسفند شما ارزش دارد. پس باید گوسفند خود را به 10 قسمت مساوی تقسیم کنید و یک قسمت را به طرف مبادله بدهید و گندم مورد نیازتان را بگیرید!

حال با ۹ قسمت دیگر چه کنید؟

از کجا معلوم که در مبادلات بعدی دیگران از شما گوشت گوسفند طلب کنند؟!

اگر کسی در ازای معامله‌ای از شما گوسفند نخواهد و فرضاً سیب بخواهد، شما اول باید دنبال نفر سومی بگردید که سیب دارد و به گوسفند احتیاج دارد. بعد سیب را دریافت کنید و با طرف مقابل مبادله کنید! چه‌قدر سخت شد نه؟!

مشکل دوم سختی ارزش‌گذاری بود. در مثال قبل فرض کنید شما ارزش یک کیلو گندم را یک دهم گوسفند خود برآورد می‌کنید، و طرف مقابل دو دهم گوسفند!

پس چکار باید کرد؟! این دو مشکل مبادله کالابه کالا را بسیار سخت و گاهی غیر ممکن می‌کرد.

تاریخچه پول

پول کالایی (Money Commodity) اولین پول فیزیکی در تاریخچه پول

پول کالایی شروعی برای ایجاد پول های فیزیکی در تاریخچه پول.بشر نیاز به ابزار واسطه‌ای داشت که ارزش را در آن ذخیره کرده و به آینده انتقال دهد. به همین دلیل از کالاهایی که در هر محدوده جغرافیایی پرطرفدار و مورد استفاده عموم بود به عنوان واسطه مبادلات استفاده کرد. به طور مثال در خاورمیانه از جو، در قاره آمریکا از صدف و در مناطقی از دنیا این نقش برعهده آهن، طلا و نقره و یا حتی نمک بود!

جالب است بدانید که در زندان‌های جنگ جهانی که ورود و خروج کالا سخت یا عملا غیرممکن بود، سیگار به پول رایج تبدیل شد! افراد حاضر می‌شدند به یکدیگر کمک کنند و کارهای یک‌دیگر را انجام دهند و در مقابل، چند نخ سیگار را که به هر روش غیرقانونی وارد مجموعه شده است را به دست بیاورند.

پول کالایی (Money Commodity) بخش جدیدی از تاریخچه پول 

مسکوک فلزی (coin)

پول کالایی باید دارای ویژگی‌های زیر می‌بود:

  • مورد پذیرش عموم جامعه باشد یعنی برای عموم قابلیت استفاده داشته و ارزشمند باشد
  • کم‌یاب باشد
  • قابل حمل باشد
  • قابل ذخیره باشد (به مرور زمان فاسد نشود )
  • قابلیت شمارش داشته باشد

بعد از آن‌که فلزات قیمتی (طلا و نقره) کشف شد و مزایای آن‌ها نسبت به فلزاتی مثل آهن و مس شناخته شد، جایگزین وسایل مبادلاتی قبلی شدند و به عنوان “پول” مورد استفاده قرار گرفتند.

بعد از گذشت مدتی، پادشاهان و مسئولان دولت‌های قدیم برای رونق دادن به تجارت و راحت‌تر کردن داد و ستد اقدام به ضرب سکه و رواج آن در قلمرو خود نمودند.

مورخان می‌گویند اختراع سکه از سده هفتم پیش از میلاد مسیح در کشور لیدی شروع شده، ولی در اکتشافاتی که اخیرا در کشور هندوستان شده مسکوکاتی بدست آمده که ظاهرا مربوط به پنج هزار سال قبل است.

اما این سکه‌ها نیز خالی از مشکل نبودند. مهم‌ترین مشکل در آن دوران، نحوه پراکندگی منابع طلا و سایر منابع ارزشمند بر روی زمین بود. این توزیع نابرابر باعث شد انسان‌ها، با هدف دست‌یابی به منابع مختلف، کشف نقاط دیگر جهان را آغاز کنند و جنگ‌های بسیاری به همین علت شکل گرفت.

مسکوک فلزی (coin)

مساله بعد سختی‌ها و خطرات نگهداری و حمل و نقل سکه‌ها توسط بازرگانان بود. به‌عنوان مثال بسیاری از اعراب که در آن دوران به تجارت مشغول بودند، مورد حمله راهزنان قرار می‌گرفتند که همین موضوع باعث پیدایش “حواله” شد.

نحوه کارکرد حواله به این صورت بود که به‌عنوان مثال اگر شخصی می‌خواست از شهر «الف» به شهر «ب» رفته و با خود هزار سکه طلا ببرد. این شخص به‌جای این کار می‌توانست هزار سکه طلا را به معتمدی در شهر «الف» بسپارد و در ازای آن یادداشتی تحت عنوان حواله بگیرد که با ارائه آن به معتمد شهر «ب»، همین مقدار سکه را از او دریافت کند. معتمدین شهر «الف» و «ب» نیز هر چند ماه یک‌بار یک‌دیگر را ملاقات کرده و باقی‌مانده نقدی این حواله‌ها را با هم تسویه می‌کردند. رفته رفته پول‌ها نزد حواله داران باقی می‌ماندند و نامه‌های آنان به یک‌دیگر (همان حواله‌ها) در دست مردم جابجا می‌شد.

حواله‌های بدون پشتوانه پیشرفته ترین روش در تاریخچه پول

کم کم مردم به این نتیجه رسیدند که نیازی نیست حواله‌های خود را نزد امین و معتمد شهر نقد کنند و بعد با آن به تجارت بپردازند؛ بلکه می‌توانستند از همین حواله‌ها برای خرید کالا و خدمات استفاده کرده و باقی‌مانده آن را به صورت سکه دریافت نمایند.

پس حواله را پشت‌نویسی کرده و آن را به صاحب جدیدش انتقال می‌دادند. این کار باعث شد حواله‌ها بدون آنکه ارزش ذاتی داشته باشند، به اعتبار معتمدان شهرها، کارکرد پولی پیدا کرده و مستقیما مورد معامله قرار می‌گرفتند.

حواله در حقیقت همان چیزی است که امروزه با نام ارز (Currency) می‌شناسیم.

بنابراین تفاوت میان پول و ارز را می‌توان این‌گونه شرح داد:

پول (money): همان سکه‌ای است که ارزش ذاتی داشته و نزد صادرکنندگان حواله باقی می‌ماند.

ارز (currency): همان سند یا حواله ای است که بین مردم در جریان است و هیچگونه ارزش ذاتی ندارد؛ بلکه اعتبار آن به امضا یا مهر صادرکننده آن است.

پول کاغذی با ثبات ترین متد در تاریخچه پول

کم کم حکومت‌های مرکزی جای معتمدان شهر را گرفتند و حواله‌های سنتی جای خود را به اسکناس‌های دولتی دادند. از آنجا که چین اولین کشوری بود که کاغذ را بسیار شبیه به شکل امروزی آن ابداع کرده بود به همین دلیل اولین اسکناس‌ها در قرن یازدهم میلادی در چین پدید آمدند. نام این اسکناس‌ها، هم‌نام با سلسله حاکم بر چین (یوآن) بود. اسکناس یوآن پس از حدود چهار قرن به دلیل ضعف حاکمیت چین و نشر اسکناس‌های بی‌پشتوانه که در نهایت منجر به تورم گسترده در سراسر کشور و رویگردانی مردم چین از اسکناس‌ها شد از بین رفت.

بعد از این دوره و اولین تجربه ناموفق، چاپ اسکناس از قرن 17 میلادی توسط بانک هایی در سوئد، انگلیس و بعد در سایرنقاط اروپا، دوباره آغاز شد. این بانک‌ها طلا و مسکوکات مردم را در خزانه خود نگهداری می‌کردند و معادل این ذخایر، به چاپ اسکناس می‌پرداختند. کم کم با پیدایش بانک‌های مرکزی و جلب اعتماد مردم به اسکناس‌ها، استفاده از اسکناس (ارز) در اغلب کشورهای دنیا رواج یافت. تا قرن بیستم تقریبا تمام ارزهای موجود کاغذهایی بودند که همه می‌دانستد معادل آنها طلا در بانک یا نزد دولت‌ها وجود دارد و این چیزی بود که به این کاغذها ارزش و اعتبار می‌داد، اما این روال نیز ادامه دار نبود.

پول و فیات

پول فیات یا پول بدون پشتوانه در تاریخچه پول چگونه است؟

تا مدت‌های طولانی، طلا بهترین پشتوانه برای پول‌هایی بود که در میان مردم دست به دست می‌شد. اما وقتی پای مبادلات بین‌المللی به میان آمد شرایط تغییر کرد. و باید راهی برای بهینه‌سازی این اعتبارها جهت افزایش تجارت های بین‌المللی پیدا می‌شد.

مسئولان هر کشور باید کاری می‌کردند که پول هایشان در کشورهای دیگر نیز از اعتبار کافی برخوردار باشد و تاجران خارجی با خیالی راحت و به سادگی از آنها استفاده کنند. به همین دلیل، مفهومی به نام «استاندارد طلا» در میان کشورهای مختلف شکل گرفت. به این ترتیب که دولت هر کشور، یک نرخ مبادله ثابت را اعلام می‌کرد و در ازای دریافت مقدار مشخصی پول کاغذی یا سکه فلزی، مقدار ثابتی طلا می‌پرداخت.

اجرایی شدن استاندارد طلا توانست بسیاری از مشکلات را حل کند. معامله‌های بین تجّار خارجی به‌راحتی صورت می‌گرفت و هر کسی می‌توانست در هر زمانی که می‌خواست، پول‌های خود را به طلا تبدیل کند. اما به دلایلی نظیر؛

  • جنگ‌های جهانی و کم شدن ذخیره‌های مالی کشورها به علت هزینه‌های جنگ
  • نایاب بودن معدن‌های طلای جدید
  • احتکار طلا توسط مردم

این روند نتوانست مدت زیادی دوام بیاورد و تا دهه هشتاد میلادی به طور کامل از میان رفت و در سال 1971 به تاریخ پیوست!

اما بدون این استاندارد، چه چیزی می‌توانست اعتبار کاغذهایی که با نام پول می‌شناختیم را به آن‌ها بازگرداند؟

دولت‌ها و اقتصاددان‌ها به راه‌حلی جایگزین رسیدند و آن پول بدون پشتوانه (فیات) بود.

مزیت‌های پول فیات مثل عدم وابستگی به طلا، عدم محدودیت و راحتی در استفاده، کم کم بیشتر کشورها را به استفاده از آن تشویق کرد اما استفاده ازاین پول خطراتی نظیر افزایش تورم، افزایش بیش از حد نقدینگی و حتی از بین رفتن دولت‌ها را نیز در پی دارد.

پولهای الکترونیکی

پول الکترونیک عجیب تریم نوع پول در تاریخچه پول

در اوایل سال 1900 میلادی جامعه‌ای به اسم یَپ (YAP) که در جزایر میکرونزیا زندگی می‌کردند به جای پول از قرص‌هایی از سنگ آهک بسیار سنگین (بعضی از آنها تا  4تن وزن داشتند) استفاده می‌کردند که «سنگ رای» نامیده می‌شد. به دلیل سنگینی زیاد آن‌ها سنگ‌های رای را تا حد زیادی جابجا و مبادله نمی‌کردند، بلکه فقط ثبت می‎کردند که چه شخصی مالک چه قسمتی از سنگ است. حتی بعد از این‌که یک‌بار یکی از این سنگ‌ها هنگام جابجایی، در دریا غرق شد، هنوز هم آن تکه سنگ که در اعماق اقیانوس است بخشی از اقتصاد یپ است.

اصلا فکر نکنید این اتفاق امروزه نمی‌افتد، در سال 1932، بانک فرانسه از ایالات متحده خواست تا دارایی هایشان را از دلار به طلا تبدیل کنند. اما مگر حمل این طلاها به اروپا به این راحتی بود! پس به‌جای آن، شخصی به جایی که طلاها نگهداری می‌شد رفت و فقط برچسبی گذاشتند که این طلاها متعلق به فرانسه است. و همه قبول کردند که طلا مال فرانسه است. درست مثل سنگ‌های رای.

نکته‌ای که می‌خواهیم با این دو مثال عنوان کنیم این است که، ذاتاً چیزی مانند دلار یا سنگ یا سکه ارزش‌مند نیست. تنها دلیلی که این‌ها ارزشی دارند این است که ما همگی این تصمیم را گرفته‌ایم. و چون ما این تصمیم را گرفته‌ایم، آنها ارزشمندند.

پول یعنی تبادل و معامله‌ای که ما با هم داریم. پول چیزی واقعی نیست. یک داستان مشترک است که ما از ارزشش به هم می‌گوییم. یک افسانه عمومی که این واقعا موضوعی قدرتمند است. همین امر شروع استفاده از پول الکترونیک را رواج داد و پول‌ها به اعدادی در رایانه‌ها تبدیل شدند. امروزه تمام مبادلات ما با جابه‌جایی اعداد در کامپیوترها انجام می‌شود و تعهد صحت این مبادلات با سازمان‌های بزرگ است.

اما این سیستم هم سختی‌هایی را دارد، مثل همان تایید صحت تبادلات یا هزینه‌ها و یا کارکرد مناسب کارت‌ها و تراشه‌های آن و… حتی دسترسی ما به پول دیجیتال و توان ما در معاملات آزاد توسط این سازمان ها محدود شده است. موانعی زیادی در این ساختار مسیر دسترسی به پول را کند می‌کند و دلیلش این است که پول دیجیتال واقعا مال ما نیست، ثبت آن در بانک‌های اطلاعاتی که مال بانک است انجام می‌شود، و آن‌ها می‌توانند بگویند «نه».

بسیاری از این بانک‌ها یا موسسات مالی با هم ارتباط هماهنگی ندارند و درنتیجه، مانع توانایی ما در پرداخت آسان و کم هزینه می‌شود.

ما هنوز محتاج این سازمان‌ها و این دروازه‌بانان هستیم. پول تنها توسط بانک‌ها جابه‌جا می‌شود و معنا پیدا می‌کند. به دلیل وجود همه این مشکلات، پول دیجیتالی و بانکی درحال تحول و تغییر است. پول چیزی بیشتر از تنها ارزشی ثابت می‌شود. در دنیایی قابل برنامه‌ریزی، وقتی که نرم‌افزار و پول را ترکیب کنیم دیگر نیازی به این سازمان‌ها برای تامین امنیت نداریم، چراکه پول از طریق نرم ‌افزار و به‌ صورتی امن و مطمئن هدایت می‌شود.

عصر ارزهای رمزنگاری

شروع عصر ارزهای رمزنگاری شده در تاریخچه پول

ارز دیجیتال چیست؟

ارز دیجیتال غیرمتمرکز یا همان پول رمزنگاری شده، اولین قدم در مسیر این تکامل است. پول رمزنگاری شده، نوعی از پولی دیجیتال است که توسط هیچ دولت یا بانکی هدایت نمی‌شود. پولی است که طراحی شده تا در جهانی بدون واسطه‌ها کار کند. پول‌های رمزنگاری شده بر پایه رشته خاصی از ریاضیات پایه گذاری شده‌اند که رمزنگاری نامیده می‌شوند.

بیت‌کوین (bitcoin) فراگیرترین پول رمزنگاری شده است. اما اکنون کلاس‌های دارایی متنوعی از این نوع وجود دارند. اتریوم، پولکادات، آواکس، لینک، اتم، زی کش و مونرو و… فقط تعدادی انگشت شمار از معروف‌ترین‌ها هستند. در گام های بعدی با اصل و ماهیت ارز دیجیتال بطور کامل آشنا خواهیم شد.

ارز دیجیتال چیست

پس کاری که بانک‌ها معمولا برایمان انجام می‌دادند یا همان انتقال امن پول دیجیتال، حالا با یک نرم‌افزار رمزنگاری هوشمند انجام می‌شود و این بدان معنی است که دیگر نیازی به بانک‌ها نداریم تا معاملاتمان امن باشند. می‌توانیم با امنیت به هرکسی پول پرداخت کنیم، بدون نیاز به ثبت نام یا درخواست مجوز، تأخیر یا نگرانی از گیر کردن پول. این یک نوآوری بدون نیاز به اجازه است.

بیت کوین بر پایه همان نظریه‌ای که از «یَپ» استفاده می‌کردند است، درشبکه بیت کوین، ما با انتقال بیت کوین به دیگران، خرج خواهیم کرد و با انتقال بیت کوین به ما، پول به‌دست خواهیم آورد.

در نهایت باید گفت پول قابل برنامه‌ریزی باعث تغییر و پیشرفت زیادی خواهد شد به گونه‌ای که هیچ وقت پیش‌بینی نمی‌کردیم.

کیف پول ارز دیجیتال چیست؟

کیف پول های ارز دیجیتال همانند حساب های بانکی عمل می کنند و از ارز های دیجیتال ما مراقبت می کنند. کیف پول ارز دیجیتال از نیاز های اولیه زمینه ارز دیجیتال می باشد. کیف پول های ارز دیجیتال دو نوع سخت افزاری و نرم افزاری هستند که در گام های بعدی آموزش ارز دیجیتال به معرفی آنها خواهیم پرداخت.

کیف پول ارز دیجیتال

در این مقاله به بررسی تاریخچه پول و پیداش آن پرداختیم، این مقاله اولین پله شما برای ورود به بازار ارزهای دیجیتال است. اگر قصد دارید به عنوان یک همه‌چیز دان وارد بازار ارزهای دیجیتال شوید، «دوره آموزشی شوالیه ارزهای دیجیتال» را تهیه کنید.

نظرات خود را و همچنین اگر سوالی دارید در زیر همین مقاله برای ما کامنت کنید تا باعث افزایش سطح آگاهی خود و دیگران شوید.

0 0 آرا
رتبه‌بندی مقاله
دنبال کنندگان
اطلاع از
guest
0 دیدگاه
بازخورد درون خطی
نمایش همه دیدگاه‌ها
0
دیدگاه خود را به اشتراک بگذاریدx
()
x